روز عاشورا ، كه ياران حسين بن على « ع » بتدريج شهيد مىشدند و از تعدادشان كاسته مىشد و اين كاهش محسوس بود ، ابو ثمامه هنگام ظهر خدمت امام آمد و گفت : جانم فداى تو ! چنين مىبينم كه دشمنان به تو نزديك شده‌اند . به خدا قسم تو كشته نخواهى شد مگر آنكه من پيش از تو كشته شوم . دوست دارم خداى خويش را در حالى ديدار كنم كه اين نماز را كه وقتش نزديك شده بخوانم . امام ، نگاهى به بالا افكند ، فرمود : نماز را به ياد آوردى ، خدا تو را از نمازگزاران ذاكر قرار دهد . آرى ، اينك اوّل وقت نماز است . مهلتى از سپاه دشمن خواستند . آنگاه ابو ثمامه و جمعى ديگر ، با امام حسين « ع » نماز جماعت خواندند . « 1 » وى جزء آخرين سه نفرى بود كه از ياران امام تا عصر عاشورا زنده مانده بودند . برخى گفته‌اند كه در اثر جراحتهاى بسيار بر زمين افتاد ، خويشانش او را به دوش كشيده و از ميدان به در بردند و مدّتها بعد از دنيا رفت . « 2 » - سعيد بن عبد الله حنفى ، شهيد نماز ابو عمرو نهشلى ( يا : خثعمى ) از شهداى كربلاست كه به قولى در حملهء اوّل و به نقلى در نبرد تن به تن شهيد شد . از شخصيّت‌هاى كوفه و مردى متهجّد و شب‌زنده‌دار بود . « 3 » ابو فاضل - عباس بن على « ع » ابو مخنف مقتل نويس معروف اسلام ، لوط بن يحيى بن سعيد بن مخنف كوفى ، مؤلّف كتابهايى چند ، از جمله « مقتل الحسين » كه دربارهء حوادث عاشوراست و طبرى در تاريخ خويش فراوان از او و كتابش نقل كرده است . وى كه در سال 75 هجرى درگذشت ، از مورّخان و محدّثان شيعه بود . كتاب او ( مقتل ابى مخنف ) به دست نيامده و آنچه اكنون به اين نام است ، برگرفته از كتب تاريخ است كه از كتاب مقتل او نقل كرده‌اند . - مقتل ابى مخنف ابو هارون مكفوف از شعراى شيعه در عصر امام صادق « ع » كه به دستور آن حضرت در سوگ حسين بن

--> ( 1 ) - سفينة البحار ، ج 1 ، ص 136 ، بحار الأنوار ، ج 45 ، ص 21 . ( 2 ) - عنصر شجاعت ، ج 2 ، ص 151 . ( 3 ) - انصار الحسين ، ص 98 .